بازار حافظههای DRAM و HBM وارد مرحلهای بیسابقه شده است. تازهترین گزارشها نشان میدهد سه غول صنعت حافظه، یعنی سامسونگ،اسکی هاینیکس و مایکرون، تمام ظرفیت تولید حافظههای DRAM و HBM خود را تا پایان سال ۲۰۲۷ به فروش رساندهاند.
به عبارت دیگر، هر تراشه حافظهای که قرار است این سه شرکت در سال ۲۰۲۷ تولید کنند، پیش فروش شده و از قبل مشتری دارد و در حال حاضر ظرفیت اضافهای برای سفارشهای جدید وجود ندارد.
پیشبینی میشود سال ۲۰۲۷ یکی از سختترین سالها برای بازار حافظه RAM باشد؛ موضوعی که نهتنها شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعی، بلکه بازار کامپیوترهای شخصی، لپتاپها، گوشیهای هوشمند و حتی SSDها را نیز تحت تأثیر قرار خواهد داد.
چگونه تمام ظرفیت تولید چیپ RAM پیش فروش شد؟
براساس گزارشی که وبسایت تایوانی DigiTimes به نقل از منابع صنعتی منتشر کرده، تمام ظرفیت تولید حافظههای DRAM و HBM خود برای سال ۲۰۲۷ را از پیش به مشتریان اختصاص دادهاند.
به بیان ساده، اگر شرکتی امروز بخواهد برای دریافت چیپ حافظه DRAM به سه تولیدکننده بزرگ حافظه جهان یعنی Samsung،SK Hynix و یا Micron سفارش دهد، زمان تحویل آن سال 2018 خواهد بود چرا که به گزارش وبسایت تایوانی DigiTimes عملاً ظرفیت خالی برای تولید وجود ندارد؛ زیرا تمامی خطوط تولید از قبل رزرو شدهاند.
چگونه بازار حافظه به این وضعیت اسفناک دچار شده است؟
عامل اصلی این اتفاق، رشد انفجاری بازار هوش مصنوعی AI است. طی دو سال گذشته، شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعی سرمایهگذاری عظیمی روی مراکز داده و شتابدهندههای هوش مصنوعی انجام دادهاند. این سختافزارها برای ارائه بیشترین توان پردازشی، به حافظههای پرسرعت HBM (High Bandwidth Memory) وابسته هستند.
همین افزایش شدید تقاضا باعث شده تولیدکنندگان حافظه بخش بزرگی از ظرفیت تولید خود را به مشتریان بزرگ اختصاص دهند و حتی قراردادهای بلندمدتی موسوم به Long-Term Agreement امضا کنند؛ قراردادهایی که در برخی موارد، تأمین حافظه را تا پنج سال آینده تضمین میکنند.
در نتیجه، سهم بازارهای دیگر از ظرفیت تولید حافظه روزبهروز کمتر میشود. حتی غولهای هوش مصنوعی هم برای خرید حافظه با مشکل روبهرو شدهاند. گزارش DigiTimes به نکته جالبی نیز اشاره میکند.
به گفته منابع این رسانه، برخی از شرکتهای بزرگ فعال در حوزه هوش مصنوعی و اپراتورهای مراکز داده عظیم Hyperscalers برای دریافت سهم بیشتری از حافظههای HBM، حاضر شدهاند مبالغ بسیار بالاتری پرداخت کنند و حتی برای دریافت ظرفیت تولید، التماس تأمینکنندگان را بکنند.
هرچند نام این شرکتها اعلام نشده، اما این موضوع نشان میدهد رقابت برای دسترسی به حافظههای پیشرفته وارد مرحلهای کمسابقهای شده است.
کامپیوتر، لپتاپ و حتی موبایل هم از این بحران بینصیب نمیماند
این کمبود فقط محدود به شتابدهندههای هوش مصنوعی نیست. براساس این گزارش، عرضه حافظههای DRAM مورد استفاده در کامپیوترهای شخصی، لپتاپها و حتی گوشیهای هوشمند در سال ۲۰۲۷ نسبت به سال ۲۰۲۶ به شکل محسوسی کاهش خواهد یافت.
در چنین شرایطی، احتمال افزایش قیمت ماژولهای رم، لپتاپها، رایانههای آماده و حتی گوشیهای هوشمند چندان دور از انتظار نیست؛ هرچند هنوز هیچ شرکت سازندهای درباره میزان احتمالی افزایش قیمت اظهار نظر نکرده است.
وضعیت حافظههای NAND و SSD چگونه خواهد بود؟
فشار تقاضا تنها به DRAM محدود نمیشود. حافظههای NAND Flash که در SSDها، حافظههای داخلی گوشیها و بسیاری از تجهیزات ذخیرهسازی استفاده میشوند نیز با محدودیت عرضه روبهرو هستند.
البته شرایط NAND هنوز به اندازه DRAM و HBM بحرانی نشده است. طبق گزارش DigiTimes، هنوز مقداری ظرفیت تولید NAND برای سال ۲۰۲۷ باقی مانده، اما پیشبینی میشود این ظرفیت نیز تا پایان ماه آگوست ۲۰۲۶ به طور کامل رزرو شود.
آیا باید منتظر افزایش قیمت رم و SSD باشیم؟
اگر روند فعلی ادامه پیدا کند، احتمال افزایش قیمت انواع حافظه در سالهای آینده بسیار زیاد خواهد بود.
از آنجا که بخش بزرگی از ظرفیت تولید به قراردادهای بلندمدت شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعی اختصاص یافته، تولیدکنندگان رایانه، لپتاپ، گوشیهای هوشمند و تجهیزات ذخیرهسازی برای تأمین حافظه با رقابت بیشتری روبهرو خواهند شد.
البته هنوز مشخص نیست این کمبود تا چه اندازه روی قیمت نهایی محصولات مصرفکننده اثر خواهد گذاشت، اما بسیاری از تحلیلگران معتقدند بازار حافظه در سال ۲۰۲۷ یکی از سختترین دورههای خود را تجربه خواهد کرد.
جمعبندی
اگر گزارش DigiTimes درست باشد، صنعت حافظه وارد دورهای کمسابقه شده است؛ دورهای که در آن تمام ظرفیت تولید سه تولیدکننده بزرگ حافظه جهان از مدتها قبل فروخته شده و تقاضای ناشی از هوش مصنوعی عملاً بازار را در اختیار گرفته است.
نتیجه این اتفاق میتواند کاهش عرضه DRAM برای کامپیوترها، لپتاپها و گوشیهای هوشمند، محدود شدن ظرفیت NAND و در نهایت افزایش قیمت بسیاری از محصولات دیجیتال در سال ۲۰۲۷ باشد.
عالی ، کاش زودتر بازار درست بشه ????
فقط میشه منتظر یه معجزه چینی بود که به این ماجرا خاتمه بده،هرچند چین هم مثل بقیه سیاست هاش، ممکنه ساخت هوش مصنوعی با هزینه کمتر صرفا فقط یه خبر موقت و فریب باشه